Skip to topic
    ← Back to course topics

    Η πολιτική σκηνή (The Political Scene) — main political parties, their programmes and key figures from 2009, the referendum of 5 July 2015 — Edexcel A-Level Greek

    Test yourself on Η πολιτική σκηνή (The Political Scene) — main political parties, their programmes and key figures from 2009, the referendum of 5 July 2015 with PEARSON EDEXCEL A-Level practice questions.

    Start free

    7 days Premium · Then free forever · No card, no charge

    Η πολιτική σκηνή (The Political Scene) — main political parties, their programmes and key figures from 2009, the referendum of 5 July 2015 explained

    This sub-theme covers the Greek political landscape from 2009 onwards, focusing on the main political parties, their programmes, key political figures, and the specific event of the referendum held on 5 July 2015.

    What to demonstrate

    1. Ability to identify and discuss the main political parties in Greece since 2009.
    2. Understanding of the political programmes of these parties.
    3. Knowledge of key political figures active during this period.
    Show all 5 objectives
    1. Analysis of the causes, context, and consequences of the 5 July 2015 referendum.
    2. Ability to present and justify points of view regarding political developments.

    Η πολιτική σκηνή (The Political Scene) — main political parties, their programmes and key figures from 2009, the referendum of 5 July 2015 exam tips

    Topic Overview

    Η πολιτική σκηνή της Ελλάδας από το 2009 έως το 2015 χαρακτηρίζεται από βαθιά οικονομική κρίση, πολιτική αστάθεια και ριζικές αλλαγές στο κομματικό σύστημα. Τα κύρια πολιτικά κόμματα της περιόδου περιλαμβάνουν το ΠΑΣΟΚ, τη Νέα Δημοκρατία, το ΚΚΕ, τον ΣΥΡΙΖΑ, τους Ανεξάρτητους Έλληνες και τη Χρυσή Αυγή. Το 2009, το ΠΑΣΟΚ υπό τον Γιώργο Παπανδρέου κέρδισε τις εκλογές, αλλά η αποκάλυψη του δημοσιονομικού ελλείμματος οδήγησε σε μνημόνια και πολιτικές λιτότητας. Η περίοδος αυτή κορυφώνεται με το δημοψήφισμα της 5ης Ιουλίου 2015, όπου οι πολίτες κλήθηκαν να αποφασίσουν για την αποδοχή ή απόρριψη των όρων των δανειστών.

    Η σημασία αυτής της ενότητας έγκειται στην κατανόηση του πώς η οικονομική κρίση αναδιαμόρφωσε το πολιτικό τοπίο, οδηγώντας στην άνοδο του ΣΥΡΙΖΑ και στη διεξαγωγή ενός ιστορικού δημοψηφίσματος. Οι μαθητές πρέπει να αναλύσουν τα προγράμματα των κομμάτων, τις προσωπικότητες (π.χ. Αλέξης Τσίπρας, Αντώνης Σαμαράς) και τις επιπτώσεις του δημοψηφίσματος στις ελληνοευρωπαϊκές σχέσεις. Η ενότητα συνδέεται με ευρύτερα θέματα όπως η κρίση χρέους, η ευρωπαϊκή ολοκλήρωση και η λαϊκή κυριαρχία.

    Για την εξέταση Edexcel A-Level, οι μαθητές πρέπει να είναι σε θέση να συγκρίνουν τα προγράμματα των κομμάτων, να αξιολογήσουν την αποτελεσματικότητα των πολιτικών λιτότητας και να εξηγήσουν τη σημασία του δημοψηφίσματος ως έκφραση δημοκρατικής βούλησης. Η κατανόηση της περιόδου 2009-2015 είναι κρίσιμη για την ανάλυση της σύγχρονης ελληνικής πολιτικής.

    Key Concepts
    • →Μνημόνια και πολιτικές λιτότητας: Οι δανειακές συμβάσεις της Ελλάδας με την ΕΕ, την ΕΚΤ και το ΔΝΤ που επέβαλαν περικοπές δαπανών και αυξήσεις φόρων.
    • →Δημοψήφισμα 5 Ιουλίου 2015: Η λαϊκή ψήφος για την αποδοχή ή απόρριψη των προτάσεων των δανειστών, με αποτέλεσμα το 'Όχι' (61,31%).
    • →Άνοδος ΣΥΡΙΖΑ: Η μετατροπή του από μικρό αριστερό κόμμα σε κυβερνητικό σχηματισμό, υποσχόμενο κατάργηση των μνημονίων.
    • →Πολιτική αστάθεια: Η περίοδος χαρακτηρίζεται από συχνές εκλογές (2009, 2012, 2015) και αλλαγές κυβερνήσεων.
    • →Κομματικό σύστημα: Η κατάρρευση του δικομματισμού (ΠΑΣΟΚ-ΝΔ) και η είσοδος νέων κομμάτων όπως η Χρυσή Αυγή και οι Ανεξάρτητοι Έλληνες.
    Marking Points
    • Ability to identify and discuss the main political parties in Greece since 2009.
    • Understanding of the political programmes of these parties.
    • Knowledge of key political figures active during this period.
    • Analysis of the causes, context, and consequences of the 5 July 2015 referendum.
    • Ability to present and justify points of view regarding political developments.
    Examiner Tips
    • 💡Ensure you can articulate the different viewpoints surrounding the 2015 referendum.
    • 💡Use precise political terminology in Greek to describe party programmes and figures.
    • 💡Practice evaluating the impact of political decisions on Greek society.
    • 💡Structure your arguments logically, supporting them with evidence from your research.
    • 💡Χρησιμοποιήστε συγκεκριμένα στοιχεία, όπως τα ποσοστά του δημοψηφίσματος (61,31% 'Όχι') και τις ημερομηνίες των εκλογών, για να υποστηρίξετε τα επιχειρήματά σας.
    • 💡Συγκρίνετε τα προγράμματα των κομμάτων με βάση τη στάση τους απέναντι στα μνημόνια και την ΕΕ. Για παράδειγμα, ο ΣΥΡΙΖΑ υποσχέθηκε κατάργηση των μνημονίων, ενώ η ΝΔ και το ΠΑΣΟΚ τα υποστήριξαν.
    • 💡Αναλύστε τις συνέπειες του δημοψηφίσματος: οδήγησε σε κλείσιμο τραπεζών, capital controls και τελικά στην υπογραφή τρίτου μνημονίου από τον Τσίπρα, παρά το 'Όχι'.
    Common Mistakes
    • Failing to link political developments to the broader economic context of the post-2009 crisis.
    • Describing events without providing critical analysis or evaluation.
    • Confusing the specific political programmes of different parties.
    • Lack of focus on the specific timeframe (from 2009 onwards).
    • Πολλοί μαθητές πιστεύουν ότι το δημοψήφισμα του 2015 αφορούσε την παραμονή της Ελλάδας στην Ευρωζώνη. Στην πραγματικότητα, το ερώτημα ήταν για την αποδοχή των όρων των δανειστών, αν και η έξοδος από το ευρώ ήταν μια πιθανή συνέπεια.
    • Υπάρχει η λανθασμένη αντίληψη ότι ο ΣΥΡΙΖΑ ήταν πάντα ένα ενιαίο κόμμα. Στην πραγματικότητα, προήλθε από συνασπισμό αριστερών ομάδων και είχε εσωτερικές διαφωνίες, ειδικά μετά την υπογραφή του τρίτου μνημονίου.
    • Ορισμένοι μαθητές συγχέουν τα προγράμματα του ΠΑΣΟΚ και της Νέας Δημοκρατίας. Αν και και τα δύο υποστήριξαν τα μνημόνια, το ΠΑΣΟΚ υπό τον Παπανδρέου είχε πιο φιλοευρωπαϊκή στάση, ενώ η ΝΔ υπό τον Σαμαρά ήταν πιο επιφυλακτική.
    Frequently Asked Questions
    Ποια ήταν τα κύρια πολιτικά κόμματα στην Ελλάδα το 2009;
    Το 2009, τα κύρια κόμματα ήταν το ΠΑΣΟΚ (Πανελλήνιο Σοσιαλιστικό Κίνημα) υπό τον Γιώργο Παπανδρέου, η Νέα Δημοκρατία (ΝΔ) υπό τον Κώστα Καραμανλή, το Κομμουνιστικό Κόμμα Ελλάδας (ΚΚΕ) και ο Συνασπισμός Ριζοσπαστικής Αριστεράς (ΣΥΡΙΖΑ) υπό τον Αλέξη Τσίπρα. Το ΠΑΣΟΚ κέρδισε τις εκλογές του 2009 με ποσοστό 43,9%.
    Τι ήταν το δημοψήφισμα της 5ης Ιουλίου 2015;
    Το δημοψήφισμα της 5ης Ιουλίου 2015 ήταν μια λαϊκή ψηφοφορία που ζητούσε από τους Έλληνες πολίτες να εγκρίνουν ή να απορρίψουν την πρόταση των δανειστών (ΕΕ, ΕΚΤ, ΔΝΤ) για συνέχιση των μεταρρυθμίσεων με αντάλλαγμα τη χρηματοδότηση. Το αποτέλεσμα ήταν 61,31% 'Όχι' και 38,69% 'Ναι', με αποχή 38,7%. Παρά το 'Όχι', η κυβέρνηση Τσίπρα υπέγραψε τελικά ένα τρίτο μνημόνιο.
    Ποια ήταν η στάση του ΣΥΡΙΖΑ απέναντι στα μνημόνια;
    Ο ΣΥΡΙΖΑ, υπό τον Αλέξη Τσίπρα, αντιτάχθηκε σθεναρά στα μνημόνια και τις πολιτικές λιτότητας, υποσχόμενος την κατάργησή τους και την επαναδιαπραγμάτευση του χρέους. Ωστόσο, μετά την εκλογή του τον Ιανουάριο του 2015 και το δημοψήφισμα, η κυβέρνηση αναγκάστηκε να αποδεχθεί ένα τρίτο μνημόνιο τον Αύγουστο του 2015, προκαλώντας εσωκομματικές αντιδράσεις.
    Πώς επηρέασε η κρίση του 2009 το πολιτικό σύστημα της Ελλάδας;
    Η κρίση του 2009 οδήγησε σε κατάρρευση του δικομματισμού (ΠΑΣΟΚ-ΝΔ), καθώς η δυσαρέσκεια για τα μνημόνια ενίσχυσε μικρότερα κόμματα όπως ο ΣΥΡΙΖΑ, οι Ανεξάρτητοι Έλληνες και η Χρυσή Αυγή. Οι πολιτικές λιτότητας προκάλεσαν κοινωνικές αναταραχές, απεργίες και διαδηλώσεις, ενώ η πολιτική αστάθεια οδήγησε σε τρεις εκλογικές αναμετρήσεις μέσα σε τρία χρόνια (2012, 2015).
    Ποιοι ήταν οι βασικοί πολιτικοί ηγέτες στην Ελλάδα μεταξύ 2009 και 2015;
    Οι βασικοί ηγέτες ήταν ο Γιώργος Παπανδρέου (ΠΑΣΟΚ, πρωθυπουργός 2009-2011), ο Αντώνης Σαμαράς (ΝΔ, πρωθυπουργός 2012-2015), ο Αλέξης Τσίπρας (ΣΥΡΙΖΑ, πρωθυπουργός από το 2015), ο Πάνος Καμμένος (Ανεξάρτητοι Έλληνες, συγκυβέρνηση με ΣΥΡΙΖΑ) και ο Νίκος Μιχαλολιάκος (Χρυσή Αυγή).
    Ποιες ήταν οι συνέπειες του δημοψηφίσματος του 2015;
    Το δημοψήφισμα οδήγησε σε προσωρινό κλείσιμο των τραπεζών και επιβολή capital controls για να αποφευχθεί η κατάρρευση του τραπεζικού συστήματος. Παρά το 'Όχι', η κυβέρνηση διαπραγματεύτηκε και υπέγραψε ένα τρίτο μνημόνιο με αυστηρότερους όρους. Το δημοψήφισμα ανέδειξε τη βαθιά πόλωση στην ελληνική κοινωνία και τις προκλήσεις της δημοκρατίας εν μέσω οικονομικής κρίσης.